γενικό υπόβαθρο · εξειδίκευση · Ανάπτυξη Δεξιοτήτων

Η απεικόνιση του Βυζαντίου στη νεότερη και σύγχρονη λογοτεχνία. Συγκριτικές προσεγγίσεις

Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα — Επίπεδο 7

10 Πιστωτικές Μονάδες ECTS

3 ώρες / εβδομάδα

Γλώσσα Αγγλική

Ανοιχτό σε Erasmus

Χωρίς Προαπαιτούμενα

ΜΑΘΗΣΙΑΚΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ

Μετά την ολοκλήρωση του μαθήματος, οι φοιτητές θα είναι σε θέση να:

Εξηγήσουν την έννοια του βυζαντινού παλίμψηστου και τον τρόπο με τον οποίο η αυτοκρατορία έχει διαμορφωθεί σε πολλαπλά στρώματα και έχει επαναγραφεί στις ανατολικές και δυτικές λογοτεχνικές παραδόσεις.

Αναλύσουν την εξέλιξη των βυζαντινών λογοτεχνικών τροπών και της αισθητικής, από τις αποκαλυπτικές απεικονίσεις του 19ου αιώνα έως τις ασκητικές και πνευματικές ερμηνείες του 20ού αιώνα.

Να αναλύουν τον τρόπο με τον οποίο οι συγγραφείς χρησιμοποιούν την ιστοριογραφική μεταφικτική για να αποδομήσουν ιστορικά γεγονότα, όπως η Τέταρτη Σταυροφορία και η Άλωση του 1453.

Εξετάσουν την αποδοχή της βυζαντινής εικονογραφίας σε διάφορα μέσα, όπως ο κινηματογράφος, τα γραφικά μυθιστορήματα, η υψηλή μόδα και οι ψηφιακές πλατφόρμες.

Αξιολογήσουν τον τρόπο με τον οποίο διάφορες περιοχές αξιοποιούν τη βυζαντινή κληρονομιά για να διαμορφώσουν τις δικές τους εθνικές ταυτότητες και γεωπολιτικές θέσεις.

Συνθέσουν διεπιστημονική έρευνα προκειμένου να διατυπώσουν επιχειρήματα βασισμένα σε τεκμήρια, να αμφισβητήσουν τα σύγχρονα στερεότυπα και να εξετάσουν τα ηθικά ζητήματα της ιστορικής αναπαράστασης στη μυθοπλασία.

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΜΑΘΗΜΑΤΟΣ

Βυζάντιο ως Παλίμψηστο

Το Βυζάντιο δεν αποτελεί μια σταθερή ιστορική περίοδο, αλλά ένα δυναμικό πολιτισμικό παλίμψηστο — μια επιφάνεια που συνεχώς ξαναγράφεται και επαναπροσδιορίζεται. Το πλαίσιο αυτό χαράσσει μια θεματική καμπύλη που εξερευνά το «βυζαντινό» μέσα από τις πολιτικές, πνευματικές και αισθητικές του διαστάσεις, ανιχνεύοντας τη διατήρησή του στα μέσα που το διατηρούν σε συνεχή κίνηση. Η προσέγγιση είναι ρητά συγκριτική και διαμεσική, αντιμετωπίζοντας το Βυζάντιο όπως εκδηλώνεται στην ποίηση, το μυθιστόρημα, το δοκίμιο, το θέατρο, την όπερα, τον κινηματογράφο, τη γραφική αφήγηση, τα βιντεοπαιχνίδια και τη μόδα. Κεντρικό στοιχείο αυτής της προοπτικής είναι ο τρόπος με τον οποίο οι σύγχρονοι και οι σύγχρονοι δημιουργοί χρησιμοποιούν την ιστοριογραφική μεταφικτική και τις σχετικές στρατηγικές για να γεφυρώσουν το χάσμα μεταξύ του ιστορικού γεγονότος και της επιμονής του Βυζαντίου ως λογοτεχνικού μύθου, αισθητικού συστήματος και διαμεσικού πολιτισμικού κατασκευάσματος.

Η Μοντερνιστική Ανάκτηση

Η Τεχνητότητα της Αιωνιότητας: Μια εξερεύνηση του Βυζαντίου ως πνευματικού καταφυγίου και της δυτικής «εφεύρεσης» μιας στατικής, χρυσής αυτοκρατορίας. Το θέμα αυτό επικεντρώνεται στην «σκληρή» αισθητική του Παρνασσού και στο «κοσμηματοειδές» αρχέτυπο της Δεκαδεντικής, ανιχνεύοντας τη γοητεία του τεχνητού και του αιώνιου μέσα από τα έργα των W.B. Yeats, Théophile Gautier και Oscar Wilde.
Η ειρωνική αυτοκρατορία: Μια ανάλυση της «εσωτερικής» οπτικής σχετικά με την αισθητική της παρακμής και της «ελληνικής Ανατολής». Το θέμα αυτό εξετάζει τον τρόπο με τον οποίο ο Κ.Π. Καβάφης χρησιμοποιεί την ειρωνεία για να αναδιαμορφώσει τον ελληνισμό, ανακτώντας το Βυζάντιο ως έναν περιφερειακό χώρο όπου η ιδιωτική μνήμη και οι δευτερεύουσες ιστορίες διαταράσσουν τις μεγαλοπρεπείς αφηγήσεις του αυτοκρατορικού κέντρου.
Η ελληνική σύνθεση: Το Βυζάντιο ως ο τραγικός, ζωτικός σύνδεσμος μεταξύ της αρχαιότητας και της σύγχρονης Ελλάδας. Αυτή η έννοια γεφυρώνει την επική εμβέλεια του έργου «Το φλάουτο του βασιλιά» του Κωστή Παλάμα, του «Κωνσταντίνου Παλαιολόγου» και της «Αναφοράς στον Γκρέκο» του Νίκου Καζαντζάκη με τη χρήση της «ηλιακής» λειτουργίας και της υμνογραφίας στο «Αξίον Εστί» του Οδυσσέα Ελύτη, προκειμένου να πλαισιώσει τη σύγχρονη αντίσταση.
Ο βαλκανικός καθρέφτης: Μια μελέτη του Βυζαντίου ως κοινού και αμφισβητούμενου περιφερειακού φαντάσματος. Το θέμα αυτό εμβαθύνει στην ατμόσφαιρα μυστηρίου και θυσίας στο έργο του Ισμαήλ Καδάρε «Η γέφυρα με τις τρεις καμάρες» και στις παρατεταμένες εντάσεις μεταξύ Ρώμης και Βυζαντίου που συναντώνται στα έργα του Μιροσλάβ Κρλέζα «Δοκίμια για τους Βογομίλους», «Αρέτειος» και «Παραπομπές».

Η Πόλη Παλίμψηστο

Η αρχιτεκτονική της φανταστικής πόλης: Μια έρευνα για την υλική ανακατασκευή της Κωνσταντινούπολης μέσω των οπτικών μέσων. Το θέμα αυτό αντιμετωπίζει το μέσο του κόμικ ως ένα «μουσείο από χαρτί», χρησιμοποιώντας τους γραφικούς κόσμους του έργου του Ζακ Μαρτέν «Οι περιπέτειες της Άλιξ» και του σύγχρονου έργου του Σπύρου Θεοχάρη και της Χρύσας Σακέλ «Θεοφανώ: Μια βυζαντινή ιστορία» για να απεικονίσει μια χαμένη αστική πραγματικότητα. Εξερευνά επίσης το φάντασμα του Βυζαντίου μέσω της ατμόσφαιρας, των ερειπίων και της αστικής μελαγχολίας στα έργα του Ορχάν Παμούκ «Το Μαύρο Βιβλίο» και «Κωνσταντινούπολη: Αναμνήσεις και Πόλη».
Η Αρχετυπική Αυλή: Μια εννοιολόγηση της βυζαντινής αυλής ως θεατρικού χώρου τελετουργίας και εξουσίας και ως κλειστού συστήματος ίντριγκας. Το θέμα αυτό διερευνά τον τρόπο με τον οποίο ιστορικά πρόσωπα μετασχηματίζονται σε μόνιμα αρχέτυπα του δυτικού δράματος, όπου η ατομική ταυτότητα υποτάσσεται στην τελετουργία. Στα βασικά κείμενα περιλαμβάνονται η «Θεοδώρα» του Βικτοριέν Σαρντού, η ιταλική βουβή ταινία «Θεοδώρα» (1921), το «Θεοδώρα: Ηθοποιός, Αυτοκράτειρα, Πόρνη» της Στέλλα Ντάφι, η «Εσκαρμόντ» του Ζυλ Μασνέ, ο «Κόμης Βελισάριος» του Ρόμπερτ Γκρέιβς και ο «Βελισάριος» του Γκαετάνο Ντονιτσέτι.
1453: Αφηγώντας το Τέλος: Μια ανάλυση της αφήγησης για το «τέλος της ιστορίας» και του πολιτισμού ως μηχανισμού επιβίωσης. Αυτή η θεματική σύγκριση εξετάζει τις ιστορικές αναπαραστάσεις των τελευταίων ημερών της Αυτοκρατορίας στα έργα «Ο Σκοτεινός Άγγελος» του Μίκα Βάλταρι, «Cloud Cuckoo Land» του Άντονι Ντοέρ, «Βυζάντιο» του Φέρεντς Χέρτσεγκ, «Η Τελευταία Νύχτα» του Λόρενς Πλαζενέ, καθώς και στην ταινία του Φαρούκ Ακσόι του 2012 «Fetih 1453» («Η κατάκτηση 1453») του Φαρούκ Ακσόι, καθώς και στο «Boğazkesen: Fatih’in Romanı» («Ο Κατακτητής») του Νεντίμ Γκιούρσελ.
Ψευδείς ιστορίες: Το Βυζάντιο προσεγγίζεται ως παλίμψηστο πλαστών κειμηλίων και μύθων. Το θέμα αυτό επικεντρώνεται στην αποδόμηση της ιστορικής αλήθειας μέσω της μυθοπλασίας, συγκρίνοντας το «Julian» του Γκορ Βιντάλ – το οποίο παρουσιάζει ένα «ανακαλυφθέν» ειδωλολατρικό ημερολόγιο για να αμφισβητήσει την επιβεβλημένη από το κράτος χριστιανική διαγραφή του 4ου αιώνα – με τις αφηγηματικές παραμορφώσεις της Τέταρτης Σταυροφορίας που συναντώνται στο «Baudolino» του Ουμπέρτο Έκο. Αυτή η ενότητα ενσωματώνει επίσης τα «βυζαντινά γοτθικά» μυθιστορήματα μυστηρίου της Άνν Πέρι (The Sheen on the Silk) και της Μ.Ε. Μέιερ (Death in Byzantium), όπου η έρευνα του ντετέκτιβ λειτουργεί ως κυριολεκτική πράξη απομάκρυνσης των αυτοκρατορικών ψεμάτων για να αποκαλυφθεί το κρυμμένο «υποκείμενο» ενός εγκλήματος.

Το Μεταμορφωμένο Βυζάντιο

Από την Ιστορία στη Φαντασία: Η εξέλιξη του βυζαντινού μύθου στο πεδίο του δευτερεύοντος κόσμου, συγκεκριμένα μέσω του έργου του Guy Gavriel Kay «The Sarantine Mosaic». Το θέμα αυτό διερευνά την ηθική και τους μηχανισμούς της «μεταμόρφωσης» της ιστορίας σε υψηλή φαντασία, καθώς και τη μετατροπή της γεωγραφίας σε μύθο.
Η κινηματογραφική εικόνα: Μια μελέτη της παρουσίας του Βυζαντίου στην οθόνη μέσω του «κινηματογραφικού στατισμού» και της ανατροπής της δυτικής προοπτικής. Αυτό το θέμα συγκρίνει την ασκητική και την αισθησιακή βυζαντινή αισθητική που συναντάται στα αριστουργήματα «Ο Αντρέι Ρουμπλιόφ» και «Το χρώμα των ροδιών» των Αντρέι Ταρκόφσκι και Σεργκέι Παρατζάνοφ.
Η εικαστική φαντασία: Μια διερεύνηση του μοτίβου του «Διαστημικού Βυζαντίου». Αυτό το θέμα εξετάζει πώς τα βυζαντινά αυλικά τελετουργικά, η τεχνολογία της «Ελληνικής Φωτιάς» και η σύνθεση της θρησκευτικής/πολιτικής εξουσίας (Καισαροπαπισμός) εκδηλώνονται στις γαλαξιακές αυτοκρατορίες του «Dune» του Φρανκ Χέρμπερτ και στην παρακμάζουσα, βαριά σε τελετουργίες ατμόσφαιρα του «The Book
of the New Sun» του Τζιν Γούλφ, όπου ο «Αυτάρχης» λειτουργεί ως μεταμορφωμένος βασιλεύς στο τέλος των καιρών.
Βυζάντιο 2.0: Η παγκόσμια εικόνα: Ο εντοπισμός βυζαντινών αναφορών στη δημιουργική παραγωγή του 21ου αιώνα. Αυτό το τελευταίο θέμα εξετάζει την εμφάνιση του «Ψηφιακού Νεοβυζαντινισμού» σε βιντεοπαιχνίδια και παιχνίδια στρατηγικής, όπως τα Assassin’s Creed, Civilization, Crusader Kings, Total War και Age of Empires. Παρακολουθεί επίσης τις βυζαντινές αναφορές στα κοσμήματα των Ζολώτα και Λαλαούνη, καθώς και στις συλλογές υψηλής μόδας εμπνευσμένες από το Βυζάντιο των Chanel και Dolce & Gabbana, παρατηρώντας τη διαχρονική παρουσία της αυτοκρατορίας στο παγκόσμιο πολιτιστικό τοπίο.

ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ

Αξιολόγηση φοιτητών

40%

Συμμετοχή στις διαλέξεις

20%

Ανάλυση πρωτογενών πηγών

20%

Δημόσια παρουσίαση

40%

Ερευνητική εργασία

Φόρτος εργασίας — Κατανομή ECTS

Σύνολο 250 ώρες

Διαλέξεις

Συζητήσεις στο πλαίσιο του σεμιναρίου

Ανάλυση πρωτογενών πηγών

Μελέτη και ανάλυση της βιβλιογραφίας

Παρουσιάσεις φοιτητών

Αυτοδιδασκαλία

Σύνταξη εργασίας

Σύνολο μαθήματος

250

Συνιστώμενη βιβλιογραφία

Βιβλιογραφία του κύριου σώματος κειμένων:

Το Τέχνασμα της Αιωνιότητας

Gautier, Théophile. Émaux et Camées. 1852.
Wilde, Oscar. The Sphinx. 1894.
Wilde, Oscar. The Picture of Dorian Gray. 1890.
Yeats, William Butler. “Sailing to Byzantium” (1926) and “Byzantium” (1930). In The Collected Poems.

Η Ειρωνική Αυτοκρατορία

Cavafy, C.P. Complete poems. Translated by Daniel Mendelsohn. Knopf Doubleday Publishing Group, 2012.

Η Ελληνική Σύνθεση

Elytis, Odysseus. The Axion Esti. Translated by Edmund Keeley and George Savidis. University of Pittsburgh Press, 1974.
Kazantzakis, Nikos. Constantine Palaeologus (Drama). 1951.
Kazantzakis, Nikos. Report to Greco. 1961.
Palamas, Kostis. The King’s Flute. Translated by Frederic Will. University of Nebraska Press, 1967.

Ο Καθρέφτης των Βαλκανίων

Kadare, Ismail. The Three-Arched Bridge. Translated by John Hodgson. Arcade Publishing, 1997.
Krleža, Miroslav. The Selected Works of Miroslav Krleža (Includes Essays on the Bogomils, Areteus, and Marginalia).

Η Αρχιτεκτονική της Φανταστικής Πόλης

Martin, Jacques. Alix: Le spectre de Carthage and selected Byzantine volumes. Casterman.
Pamuk, Orhan. The Black Book. Farrar Straus & Giroux, 1994.
Pamuk, Orhan. Istanbul: Memories and the City. Knopf, 2005.
Theocharis, Spyros (Author) & Sakel, Chrysa (Illustrator). Theophano: A Byzantine Tale. 2020.

Το Αρχετυπικό Δικαστήριο

Donizetti, Gaetano (Composer). Belisario (Opera). 1836.
Duffy, Stella. Theodora: Actress, Empress, Whore. Virago, 2010.
Graves, Robert. Count Belisarius. Cassell, 1938.
Massenet, Jules. Escarmonde (Opera). 1889.
Sardou, Victorien. Théodora (Drama). 1884.
Theodora (Silent film). 1921.

1453: Αφηγώντας το Τέλος

Aksoy, Faruk (Director). Fetih 1453 (Film). 2012.
Doerr, Anthony. Cloud Cuckoo Land. Fourth Estate, 2021.
Gürsel, Nedim. Fatih’in Romanı (The Conqueror).
Herczeg, Ferenc. Byzantium (Bizánc) (Drama). 1904.
Plazenet, Laurence. The Last Night (La Dernière Nuit). Gallimard, 2005.
Waltari, Mika. The Dark Angel (Johannes Angelos). Translated by Naomi Walford. Putnam, 1953.

Πλαστές Ιστορίες

Eco, Umberto. Baudolino. Translated by William Weaver. Secker & Warburg, 2002.
Vidal, Gore. Julian. Little, Brown & Company, 1964.
Mayer, M.E. Death in Byzantium. Head of Zeus, 2013.
Perry, Anne. The Sheen on the Silk. Ballantine Books, 2010.

Από την Ιστορία στη Φαντασία

Kay, Guy Gavriel. The Sarantine Mosaic (Sailing to Sarantium and Lord of Emperors). Earthlight, 1998-2000.

Η Κινηματογραφική Εικόνα

Parajanov, Sergei (Director). The Color of Pomegranates (Sayat Nova). 1969.
Tarkovsky, Andrei (Director). Andrei Rublev. 1966.

Η Φανταστική Λογοτεχνία

Herbert, Frank. Dune. Chilton Books, 1965.
Wolfe, Gene. The Book of the New Sun. Simon & Schuster, 1980-1987.

Βυζάντιο 2.0: Η παγκόσμια εικόνα:

Age of Empires. Microsoft Games Studios (1997-2021).
Assassin’s Creed: Revelations. Ubisoft, 2011.
Civilization. Microprose, 1991.
Crusader Kings. Paradox Interactive, 2004.
Chanel. Métiers d’Art: Paris-Byzance Collection. 2010/11.
Dolce & Gabbana. Fall/Winter Women’s Collection (Monreale Mosaics). 2013/14.
Total War series. Sega/Electronic Arts/Activision, 2000-2023.
Curta, Florin. Southeastern Europe in the Middle Ages 500-1250. New York: Cambridge University Press, 2001.
Curta, Florin, and Sébastien Rossignol. Medieval East Central and Eastern Europe. Toronto: University of Toronto Press, 2025.
Heather, Peter. The Goths. Oxford: Blackwell, 1996.
James, Edward. Europe’s Barbarians AD 200–600. London: Routledge, 2009.
Maenchen-Helfen, Otto. The World of the Huns: Studies in Their History and Culture. Berkeley, Los Angeles, London: University of California Press, 1973.
Meier, Mischa. Geschichte der Völkerwanderung. Europa, Asien und Afrika vom 3. bis zum 8. Jahrhundert n. Chr. München: Verlag C.H. Beck oHG, 2019.
Paroń, Aleksander. The Pechenegs: Nomads in the Political and Cultural Landscape of Medieval Europe [East Central and Eastern Europe in the Middle Ages, 450–1450 74]. Leiden-Boston: Brill, 2021.
Pohl, Walter. The Avars: A Steppe Empire in Europe, 567–822. Ithaca, NY: Cornell University Press, 2018.
Sarantis, Alexander. Justinian’s Balkan Wars: Campaigning, Diplomacy and Development in Illyricum, Thrace and the Northern World A.D. 527–565 [ARCA Classical and Medieval Texts, Papers and Monographs 53]. Prenton: Cairns, 2016.
Berend, Nora, Przemysław Urbańczyk, and Przemysław Wiszewski, eds. Central Europe in the High Middle Ages: Bohemia, Hungary and Poland c.900-c.1300. New York: Cambridge University Press, 2013.
Maiorov, Alexander V., and Roman Hautala, eds. The Routledge Handbook of the Mongols and Central-Eastern Europe. London and New York: Routledge, 2021.

Κρίσιμη Βιβλιογραφία:

Agapitos, P.A. “Byzantium in the Poetry of Kostis Palamas and C. P. Cavafy.” Κάμπος: Cambridge Papers in Modern Greek 2 (1994): 1-20.
Aftonomos, Anthony T. “The Stream of Time Irresistible: Byzantine Civilization in the Modern Popular Imagination.” PhD thesis, Concordia University, 2005.
Angelidi, C., and T. Papamastorakis. The Afterlife of Byzantium in XIXth Century Culture. Athens, 2002.
Auerbach, E. Mimesis: The Representation of Reality in Western Literature. Princeton, 1953.
Bakhtin, M.M. The Dialogic Imagination: Four Essays. Austin, 1981.
Barthes, Roland. S/Z. Translated by Richard Miller. New York: Hill and Wang, 1974.
Bazin, André. What is Cinema? 2 vols. Translated by Hugh Gray. Berkeley: University of California, 2004.
Betancourt, R. Byzantine Intersectionality: Sexuality, Gender, and Race in the Middle Ages. Princeton, 2020.
Bloom, H. The Anxiety of Influence: A Theory of Poetry. Oxford, 1973.
Bull, M. “The Fourth Crusade in History and Fiction.” In The Fourth Crusade: Event, Aftermath, and Perceptions, edited by T.F. Madden. Saint Louis, 2008.
Bullen, J. B. Byzantium Rediscovered. London: Phaidon, 2006.
Bullen, J. B. “Byzantinism and Modernism 1900–14.” The Burlington Magazine 141:1160 (1999): 665–75.
Calotychos, V. Modern Greece: A Cultural Poetics. Berg Publishers, 2004.
Cameron, Averil. Byzantine Matters. Princeton University Press, 2014.
Cameron, Averil. “The Mandylion and Byzantine Iconoclasm.” In The Holy Face and the Paradox of Representation, edited by Herb Kessler and Gerhard Wolf, 33-54. Bologna, 1998.
Cameron, Averil. “The Use and Abuse of Byzantium: An Essay on Reception.” In Changing Cultures in Early Byzantium. Variorum, 1992.
Celik, Zeynep. The Remaking of Istanbul: Portrait of an Ottoman City. Seattle: University of Washington Press, 1986.
Cezar, M. The Ottoman Past in the Balkan Present: Narrative and Memory. London, 2011.
Durand, G. The anthropological structures of the imaginary. Brisbane: Boombana Publishing, 1999.
Eastmond, Antony. “Between Icon and Idol: The Uncertainty of Imperial Images.” In Icon and Word: The Power of Images in Byzantium, edited by Antony Eastmond and Liz James, 73–86. Aldershot: Ashgate, 2003.
Eco, U. Six Walks in the Fictional Woods. The Belknap Press of Harvard University Press, 2025.
Eco, U. “The return of the Middle Ages.” In Travels in Hyper-Reality: Essays. San Diego: Harcourt Brace Jovanovich, 1986.
Entwistle, Christopher. “O. M. Dalton: Ploughing the Byzantine furrow.” In Through the Looking Glass: Byzantium through the British Eyes, edited by Robin Cormack and Elizabeth Jeffreys, 177–83. Aldershot: Ashgate, 2000.
Fry, Roger. Transformations: Critical and Speculative Essays on Art. London: Chatto and Windus, 1926.
Garland, L. Byzantine Empresses: Women and Power in Byzantium AD 527-1204. London-New York, 1999.
Genette, G. Palimpsests: Literature in the Second Degree. Lincoln-London, 1997.
Greenberg, Clement. Art and Culture: Critical Essays. Boston: Beacon Press, 1961.
Greenblatt, S. Renaissance Self-Fashioning: From More to Shakespeare. Chicago, 1980.
Harvey, David. The Condition of Postmodernity: An Enquiry into the Origins of Cultural Change. Oxford: Blackwell, 1989.
Hutcheon, L. A Poetics of Postmodernism: History, Theory, Fiction. New York-London: Routledge, 1988.
Hutcheon, L. A Theory of Adaptation. New York-London: Routledge, 2006.
Iser, W. The Act of Reading: A Theory of Aesthetic Response. Baltimore: Johns Hopkins University Press, 1978.
Jameson, F. Postmodernism, or, the Cultural Logic of Late Capitalism. Durham: Duke University Press, 1991.
Jay, Martin. Downcast Eyes: The Denigration of Vision in Twentieth-Century French Thought. Berkeley: University of California Press, 1993.
Jeffares, Norman. “The Byzantine Poems of W.B. Yeats.” The Review of English Studies 22:85 (1946): 44-52.
Jeffreys, E. (ed.). The Oxford Handbook of Byzantine Studies. Oxford, 2008.
Kaldellis, A. Hellenism in Byzantium: The Transformations of Greek Identity and the Reception of the Classical Tradition. Cambridge University Press, 2007.
Kaldellis, A. The Byzantine Republic: People and Power in New Rome. Harvard University Press, 2015.
Lauxtermann, M.D., and M. Whittow (eds.). Byzantium in the Modern Imagination. Oxford, 2017.
McAlindon, Thomas. “The Idea of Byzantium in William Morris and W. B. Yeats.” Modern Philology 64:4 (1967): 307-319.
Marciniak, P. “And the Oscar goes to… the Emperor!” In Wanted: Byzantium. The Desire for a Lost Empire, edited by I. Nilsson and P. Stephenson, 247-55. Uppsala, 2014.
Mendelsohn, D. Waiting for the Barbarians: Essays from the Classics to Pop Culture. New York, 2012.
Naylor, Gillian. The Arts and Crafts Movement: A Study of its Sources, Ideals and Influence on Design Theory. London: Trefoil, 1990.
Nelson, R.S. Hagia Sophia, 1850-1950: Holy Wisdom Modern Monument. The University of Chicago Press, 2004.
Prato, P. “Byzantium in Contemporary Fashion: From Chanel to Dolce & Gabbana.” Journal of Design History 21 (2018): 114-129.
Roessel, D. In Byron’s Shadow: Modern Greece in the English Muses. Oxford, 2002.
Roosevelt, Blanche. Victorien Sardou: Poet, Author, and Member of the Academy of France: A Personal Study. London, 1892.
Said, E.W. Orientalism. New York, 1978.
Stephenson, P. (ed.). The Byzantine World. London-New York, 2010.
Stephenson, P. (ed.). The Reception of Byzantium in European Culture since 1500. London-New York, 2010.
Wharton, Annabel. “Icon, Idol, Totem and Fetish.” In Icon and Word: The Power of Images in Byzantium, edited by Antony Eastmond and Liz James, 3-13. Aldershot: Ashgate, 2003.